Trouwen is anno nu juridisch gezien een fundamenteel ander contract dan de “traditionele” manier die veel mensen nog voor ogen hebben. Sinds de wetswijziging in 2018 is de realiteit van werkende partners, eigen vermogen en ondernemerschap leidend. Het is cruciaal om niet alleen de standaardregels te kennen, maar ook de nieuwste fiscale beperkingen die per 1 januari 2026 zijn ingegaan.
1. Beperkte gemeenschap van goederen
Sinds 1 januari 2018 trouw je in Nederland standaard in een beperkte gemeenschap van goederen. De overheid heeft hiermee de aloude algehele gemeenschap van goederen (waarin alles automatisch 50/50 werd) vervangen door een systeem dat individueel vermogen beter beschermt.
- Vóór het huwelijk: alles wat jij al bezat (spaargeld, schulden, een eigen woning) blijft jouw persoonlijke eigendom.
- Tijdens het huwelijk: alleen wat jullie vanaf de trouwdag gezamenlijk opbouwen of kopen, wordt gedeeld bezit (50/50).
- Erfenissen en schenkingen: deze blijven wettelijk privé, ongeacht of je ze vóór of tijdens het huwelijk ontvangt.
Dit systeem is bedoeld om partners te beschermen tegen elkaars (voorhuwelijkse) schulden en om de afwikkeling bij een eventuele scheiding rationeler te maken: je hoeft niet langer de helft van je eigen opgebouwde startvermogen af te staan.
2. Wat kun je zelf regelen versus de notaris?
Niet elke afspraak vereist een gang naar de notaris, maar voor het afwijken van de standaardwet is een notariële akte verplicht.
| ZELF DOEN (Zonder notaris) | BIJ DE NOTARIS (Verplicht) |
| Inventarislijst maken Een sluitende lijst van vermogen en bezittingen van vóór het huwelijk, inclusief bewijslast (foto’s, bankafschriften). | Huwelijkse voorwaarden opstellen Noodzakelijk als je wilt afwijken van de standaardwet (bijv. alles volledig apart houden). |
| Administratie bijhouden Gedurende het huwelijk vastleggen welke grote aankopen met welk geld (privé of gezamenlijk) zijn gedaan. | Algehele gemeenschap Indien gewenst kun je via de notaris alsnog kiezen voor het oude model waarbij alles gedeeld wordt. |
| Jaarlijkse verrekening Het uitvoeren van de afspraken in je huwelijkse voorwaarden (periodiek verrekenbeding). | Wijzigen van voorwaarden Bestaande akten aanpassen tijdens het huwelijk. |
3. Cruciale update 2026: Fiscale “maas” gedicht
Vanaf 1 januari 2026 zijn de regels aangescherpt voor stellen die via huwelijkse voorwaarden de erfbelasting probeerden te minimaliseren (de zogenoemde breukdelengemeenschap).
De nieuwe regel: Alles wat een partner bij overlijden meer krijgt dan 50% van het gezamenlijk vermogen, wordt door de Belastingdienst aangemerkt als een erfenis. Hierover moet reguliere erfbelasting worden betaald.
Let op: Voor voorwaarden die vóór 18 april 2025 zijn opgesteld, geldt vaak overgangsrecht. Zodra je de akte nu echter wijzigt, vervalt dit oude voordeel.
4. De juridische grenzen: wat mag NIET?
Hoewel er veel vrijheid is bij het opstellen van huwelijkse voorwaarden, stelt de wet duidelijke grenzen om misbruik en onredelijkheid te voorkomen:
- Geen Nihil-beding: Je kunt niet bindend afspreken dat er nooit partneralimentatie betaald hoeft te worden. De rechter behoudt altijd de bevoegdheid om dit te overrulen op basis van de wettelijke onderhoudsplicht.
- Geen afspraken over kinderen: Zaken als ouderlijk gezag en omgangsregelingen horen thuis in een ouderschapsplan, niet in huwelijkse voorwaarden. Deze afspraken zijn juridisch niet bindend als ze in een huwelijkscontract staan.
- Geen benadeling van schuldeisers: Het is verboden om op papier alle bezittingen aan de partner toe te kennen puur om beslaglegging door eigen schuldeisers te ontwijken.
Officiële bronnen voor verificatie
Voor gedetailleerde informatie en de exacte wetteksten raad ik aan de volgende bronnen te raadplegen:
- Notaris.nl: Voor consumenteninformatie van de KNB.
- Rijksoverheid.nl: Voor de Wet Beperkte Gemeenschap van Goederen.
- Juridisch Loket: Voor de gevolgen bij echtscheiding.
- Heb je een gouden tip of een andere opmerking? Stuur eens een bericht en laat het weten.
- Wil je liever een geldverhaal delen (alleen voor mama’s). Klik dan op ‘interview geldverhaal‘.
- Vond je dit interessant? Deel het met anderen.
- Steun Mama Budget door je aankopen via de links te doen. Mama Budget ontvangt een kleine vergoeding wanneer je via de links zoals Bol. of Amazon.nl bestelt.
- Belangrijk: ik ben geen financieel adviseur, ik deel mijn ervaringen en tips over geld. Ik ben ook benieuwd naar jouw geldervaring. Laten we van elkaar leren.
